على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
2368
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
عضروط ( ozrut ) ا . ع . خادم . و بدنبال كسى دونده . ج : عضاريط و عضارطة و عضارطة . و مرى و سرخ روده . عضز ( az'z ) م . ع . عضزه عضزا ( از باب ضرب ) : باز داشت آن را . و عضز اللقمة : خائيد آن لقمه را . و هو نباء مستنكر لاجتماع الضاد و الزاى . عضض ( ozaz ) ع . ج . عضوض . عضط ( azt ) م . ع . عضط عضطا ( از باب ضرب ) : حدث كرد وقت جماع . عضعضة ( az'azat ) م . ع . گزيدن . عضفوط ( ozfut ) ا . ع . كرم كوچكى كه عضر فوط نيز گويند . عضل ( azl ) م . ع . عضل الرجل ايمه عضلا ( از باب نصر و ضرب ) : منع كرد آن مرد آن زن را از تزويج . قوله تعالى : فَلا تَعْضُلُوهُنَّ . و عضل عليه ( از باب نصر ) : تنگ نمود بر آن . و عضل به الامر : دشوار شد بر وى كار . عضل ( azl ) و ( ezl ) م . ع . عضل فلان المراة عضلا و عضلا و عضلانا ( از باب نصر و ضرب و سمع ) : بستم بازداشت فلان آن زن را از شوى كردن . عضل ( ezl ) ا . ع . مرد زيرك و سخت درشت . عضل ( ozl ) ع . ج . عضلة . عضل ( azal ) ا . ع . ج . عضلة . عضل ( azal ) ا . ع . كلاكموش . ج : عضلان و عضلان . عضل ( azal ) م . ع . عضل عضلا ( از باب سمع ) : عضلهناك گرديد و ستبر شد پى ساق آن . عضل ( azel ) و ( ozal ) ص . ع . عضله ناك . ج : اعضال . عضل ( ozal ) ع . ج . عضلة . عضلات ( azal t ) ع . ج . عضلة . عضلات ( azol t ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ماهيچهها و عضلهها . عضلان ( ezl n ) م . ع . عضل عضلا و عضلا و عضلانا . مر . عضل و عضل . عضلان ( ozl n ) و ( ezl n ) ع . ع . عضل . عضلة ( ozlat ) ا . ع . بلا و سختى . ج : عضل ( ozal ) و عضل ( ozl ) . و انه لعضلة من العضل : او بلائى از بلاها مىباشد . عضلة ( azalat ) ا . ع . ماهيچهء ساق . و هر گوشتى كه مجتمع در جوف غلافى بود . و هر گوشتى كه با پى همراه بود . ج : عضل و عضلات . عضله ( azole ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ماهيچه و باصطلاح تشريح : آلتى لحم و ليفى كه متشكل مىسازد گوشت بدن انسان و ديگر حيوانات را و چون متقلص گردد حاصل مىنمايد . حركات بدن را . عضلهناك ( azole - n k ) ص . پ . گوشتى و داراى ماهيچه . عضم ( azm ) ا . ع . قبضهء كمان . ج : عضام . و سراماج و افشون . و دمغزهء شتر و اسب . ع : اعضمة و عضم . و بز كوهى نر . و تختهء فدان كه بر سرش آهن بود . و خطى در كوه كه رنگش مخالف رنگ كوه باشد . عضم ( ozm ) ع . ج . عضم . عضمجة ( azmajat ) ا . ع . روباه ماده . عضمر ( azammar ) ا . ع . بخيل تنگدل و بد خوى . عضمز ( azammaz ) ا . ع . شير بيشهء نر . و هر چيز درشت . و زفت و بخيل . عضمزة ( azammazat ) ا . ع . شير بيشهء ماده . و هر چيز درشت . و زن زفت و بخيل . و پيره زن گندهء ستبر و درشت كج دهن . و زن نيك زيرك زشت رخسار . و زن ناكس كوتاه بالا . عضمور ( ozmur ) ا . ع . دولاب . و چرخ چاه . عضنك ( azannak ) و عضنكة ( azannakat ) ا . ع . ستبر درشت . و كس بزرگ پرگوشت . و زن بزرگ ران كه محل تلاقى دو ران وى تنگ باشد . و زن كلان كس بزرگ سرين . عضنكة ( azannakat ) ا . ع . زن مضطرب خلقت تنومند . عضو ( azv ) م . ع . عضوته عضوا ( از باب نصر ) : قطعه قطعه كردم و جزء جزء نمودم آن را . عضو ( ozv ) و ( ezv ) ا . ع . اندام . و هر گوشت فراهم آمدهء با استخوان . و چندين استخوان از جسمى . ج : اعضاء . عضو ( ozv ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اندام . عضو ( ozovv ) ا . ع . با لباس و داراى كسوت . و خوشگذران و خورنده و نيكو حال . عضوات ( ezav t ) ع . ج . عضاهة و عضة . عضوب ( ozub ) و عضوبة ( ozubat ) م . ع . عضب الرجل عضوبا و عضوبة ( از باب كرم ) : چرب زبان گرديد آن مرد . و عضب السيف : تيز گشت آن شمشير . عضوبر ( azavbar ) ا . ع . ستبر كلان و تنومند . و سنگ كلانى كه سنگهاى ديگر را بدان مىشكنند . و گرگنر . عضوبرة ( azavbarat ) ا . ع . گرگ ماده . عضوض ( azuz ) ا . ع . هر چيزى كه بگزند و بخورند . و خوردنى . يق : ما عندنا عضوض . و كمانى كه زهش بقبضه چسبيده باشد . و زن تنگ فرج . و داهيه و بلا . و زمانهء سخت . و گزنده . و ملكى كه در آن ظلم و ستم و جور بود . و چاه دور تك تنگ سر .